Tất cả bài viết của chien85

Giới thiệu chien85

Chien85 là tác giả của nhiều bài viết tại cayhoa.com và blog.luxbonsai.com . Tôi cũng là nghệ sĩ cây hoa, nhà thiết kế vườn.

Danh sách các loại cây ăn quả trồng tại sân, vườn nhà

Tại miền Bắc thì mùa hè đến là thời điểm nóng nực và do đó nhiều người quan tâm đến các loại cây trồng ở sân vườn nhà. Một cây ăn quả trong sân vườn nhà sẽ vừa giúp cho vừa có cây ăn quả và có bóng mát giữa trưa hè oi ả. Hôm nay Cây Hoa sẽ liệt kê danh sách các loại cây ăn quả và bóng mát thường được trồng tại sân, vườn nhà và nơi mua các cây ăn quả trồng ở sân, vườn nhà.

Vườn bưởi của cây Hoa
Vườn bưởi của Cây Hoa

1. Danh sách các loài cây ăn quả tại sân, vườn nhà.

Chúng tôi nhấn mạnh trong sân và vườn nhà bởi vì dùng cho hộ gia đình thì khá đơn giản hơn nếu trồng để lấy quả kinh doanh. Trồng để kinh doanh thì còn phải cân nhắc nhiều vấn đề hơn như thị trường, giá cả của các loại quả.

  1. Cây Khế : Có hai loài khế ngọt và Khế chua. Hiện tại khế chua khá ít nơi trồng do đó bạn nên trồng khế chua để có thể nấu ăn được.
  2. Cây Chanh: bao gồm Chanh giấy và Chanh tứ quý… cây này nhằm chủ yếu là để lấy gia vị.
  3. Cây Bưởi: Bưởi ra hoa tháng ba và kết quả tháng 7.
  4. Cây Hồng xiêm: Cây này hay bị bệnh sâu đục thân. Ngồi viết thế này nhưng tôi cũng còn bận chưa đi bắt bọn sâu này được.
  5. Cây Ổi có nhiều loại như Ổi Đài Loan, Ổi tím, Ổi Nhật, Ổi không hạt… Chúng tôi chưa trồng hết các loại cây này nên không có ý kiến gì về các giống ổi này.
  6. Cây Nhãn: Mùa nhãn vào tháng 6, 7 thời điểm bài viết này.
  7. Cây Sấu: Cây sấu theo quan sát của cá nhân tôi thì trồng ở vùng đồng bằng miền Bắc không thấy ra quả. Trồng ở vùng đồi miền Bắc thì vẫn thấy có quả. Có lẽ cây sấu ưa thích đất đặc biệt.
  8. Cây me: Cây me tôi thấy làm cảnh chứ ít khi thấy trồng ở các vùng miền Bắc.
  9. Cây Mít: Cây mít mật và mít dai. Tôi thấy mít khi đánh từ nơi này sang nơi khác hơi khó sống và đòi hỏi kỹ thuật đánh cây.
  10. Cây Xoài (một số giống như xoài tứ quý, xoài đài loan… chúng tôi cũng ko có ý kiến gì về các loại xoài này.): Cây xoài khá dễ trồng nhưng có vẻ sâu.
  11. Cây roi: Roi khá cao và có thông tin nó cao đến 12 m.
  12. Cây na: Cây na khá dễ trồng và ra quả. Nhưng để nhiều quả thì khá khó và tôi thường thấy ở vùng cao

Cập nhật:

13. Nhà bạn có bờ ao thì trồng cây dừa ở ven bờ ao cũng khá thú vị.

bờ ao
Nhà bạn có bờ ao có thể trồng cây dừa, cây cau

Quý vị thấy chúng tôi còn chưa đề cập đến một số loại cây như vải, mận, măng cụt… do đặc điểm của nó không được phổ biến rộng, hoặc là thường được trồng trong miền Nam……và một số loại cây khác có tác dụng cho bóng mát và quả nhưng mang đặc tính thân leo đó là cây nhót…

Tất nhiên trong các loại cây trên đều là cây thân gỗ, lâu năm và nếu bạn trồng các cây ăn quả này thì bóng mát sẽ giúp cho nhà bạn có một khoảng không gian xanh cũng như có quả và hương thơm để ngửi và quả để ăn.

 

2. Lưu ý về trồng cây ăn quả trong sân nhà.

Nơi mua: Tại miền Bắc bạn có thể mua tại các chợ cây, chợ hoa tại Hà Nội và các vườn giống cây ăn quả ở địa phương hoặc đi xin chiết cành ở những cây bạn biết rằng nó có quả ngon.

Phương pháp trồng:
Trồng khá đơn giản bạn cần chú ý tưới nước và bón thời điểm ra hoa, kết quả. Thỉnh thoảng bạn cũng nên cắt tỉa cành sao cho tốt hơn.

Phòng trừ sâu bệnh: Phòng trừ sâu đục thân và các loại sâu khác.
Một số điểm lưu ý nữa chúng tôi cũng lưu ý bạn như bạn nên trồng cây ăn quả nào? Tất nhiên để trả lời câu hỏi này thì phải cân nhắc nhiều yếu tố như địa hình, hướng nhà, đặc điểm xung quanh… để lựa chọn cây.
Cây Hoa chúc bạn nhà có nhiều cây và hương thơm bát ngát và quả ngọt đầy sân !

Save

Trồng rau tại nhà

Nếu bạn sống ở thành phố và mong muốn trồng rau tại nhà để cải thiện bữa ăn hàng ngày thì bạn có thể trồng rau ở vườn sân thượng, ban công gia đình hay đi thuê đất, những khoảng đất trống… để trồng rau. Nếu bạn là người mới trong việc trồng rau nuôi gà thì cần chú ý rằng khi bắt tay vào làm vườn tại nhà là không được nản chí. Thời gian bắt đầu trồng rau chắc chắn sẽ gặp không ít những khó khăn do mọi thứ về đất, cây, dụng cụ, chăm sóc có thể còn mới mẻ và bạn khó tránh được bỡ ngỡ. Bạn cần kiên trì để thấy cây ra quả, hoa nở và cho những bữa ăn ngon.

Vườn rau mồng tơi
Một vườn rau mồng tơi của cayhoa.com

1. Về kỹ thuật trồng rau

Trồng rau không khó chỉ cần đất và chăm sóc hằng ngày. Bạn có thể thử nghiệm trồng rau ở các thùng xốp. Đất có thể sử dụng ở các loại đất giàu cát và phân bón. Một số nơi bán đất phù sa cũng có thể là tốt.

Reo bằng hạt, củ

Các loại rau ăn lá như cải, đậu có thể rắc hạt để reo. Rắc hạt khoảng các 3-4mm rồi phủ một lớp đất mỏng (để tránh bị côn trùng, chim ăn các hạt này) sau đó bạn tưới nước.
Thậm chí khoai tây, khoai lang cũng có thể trồng bằng cách sử dụng củ của nó.

Reo bằng cách giâm cành.
Bạn có thể trồng hành bằng cách tách củ của hành bạn mua và trồng vào một chậu. Bạn có thể thấy rau muống cắm vào nơi đất ẩm ướt là nó tự mọc.

2. Về chăm bón rau

Bạn thường xuyên tưới nước và giữ ẩm cho rau. Đặc biệt đối với cây hoa, cây cảnh thì việc tưới nước rất quan trọng.

Hãy thường xuyên tưới rau để cho nó xanh tốt. Ảnh minh họa với cây hoa
Hãy thường xuyên tưới rau để cho nó xanh tốt. Ảnh minh họa với cây hoa

3. Chu kỳ một lứa rau

Rau có chu kỳ của nó cũng như mùa vụ. Tại Miền bắc mùa vụ rõ rệt hơn miền Nam. Một số cây sống và sinh trưởng tốt vào mùa này và ngược lại. Sau mỗi một lứa thu hoạch bạn có thể cần cải tạo đất để cho mùa vụ mới.

Cuối cùng chúng tôi cho rằng việc trồng rau tại nhà ở phố phường đô thị có lẽ là việc không hay ở tầm vĩ mô. Bạn tưởng tượng rằng các nước văn minh không mấy ai đi trồng rau ở thành phố mà họ sẽ có những vùng trồng rau quả riêng. Việc trồng rau ở thành phố bạn sẽ thấy không tác động đối với cá nhân (có nghĩa rằng bạn sẽ ko thấy vấn đề gì cả cũng giống như “có vài” con cá chết ngoài biển) nhưng ở tầm vĩ mô và trong một thời gian dài nó cũng sẽ thể hiện những vấn đề của xã hội.

Phần 2: Nghệ thuật của gốm và chậu gốm

Trong phần trước chúng tôi đã trình bày về nghệ thuật của đồ gốm. Trong phần tiếp theo chúng tôi đề cập nhiều hơn đến chậu cảnh bằng gốm.

Trước tiên câu hỏi là chậu cảnh là gì? Có người cho rằng chậu cảnh là đồ vật chứa cây, Có người lại cho rằng chậu cảnh là “cảnh trong chậu” (Theo tác giả Ngô Quang Đê trong giáo trình “Nghệ thuật chậu cảnh“)- ý của tác giả là “chậu cảnh” sẽ bao gồm tất cả cây, đá, đồ trang trí.

Bởi vì tiếng việt phong phú, đôi khi trong lời nói hằng này người ta vẫn nói là chậu trồng cậy, chậu cây cảnh, chậu cảnh, chậu bonsai, chậu hoa và một số tên gọi khác.

Theo quan điểm của chúng tôi thì chậu trồng cây là mang ý nghĩa rộng nhất để chỉ ra tất cả các loại vật chứa để trồng cây. Ở các nghĩa hẹp hơn sẽ có chậu trồng cây bằng gồm, chậu trồng cây bằng nhựa….

1. Lịch sử ra đời chậu cảnh

Từ thời xa xưa, theo những thông tin được ghi lại thì những chiếc chậu cây đầu tiên chỉ với mục đích là vận chuyển bằng chậu khi đi xa. Chất liệu của nó chỉ được đóng bằng gỗ.

Theo chúng tôi thì điều này là hợp lý vì mục đích đầu tiên của người ta là chuyển những cây từ lãnh thổ này sang lãnh thổ khác. Thời gian đó đất không thiếu để trồng cây mà cần đến những chiếc chậu làm gì. Lịch sử chậu cây cảnh đơn giản là vậy không có mục đích nào khác. Thời gian sau cùng với sự phát triển của công nghệ, kỹ thuật thì chậu nhựa, chậu sắt, chậu đồng ra đời nhưng phổ biến hơn cả là chậu đất nung, chậu gốm

2. Nghệ thuật của chậu cảnh

Chậu cảnh có nghệ thuật như thế nào? Trước tiên người ta nói đếnh nghệ thuật là cái đẹp (có chiều sâu) và có tính sáng tạo.  Như chúng tôi đã trình bày ở bài viết trước thì nghệ thuật đồ gốm nói chung sẽ bao quát cả về chậu cảnh.

Nghệ thuật của chậu cảnh đó là hình dáng hoa văn trên chiếc chậu, chất liệu tạo nên nó để đánh giá. Thông thường hoa văn trên chiếc chậu cầu kỳ thì được đánh giá cao

chau-cay-canh-co
Một chiếc chậu hoa XƯA có tuổi trên 20 năm được cá nhân tôi tìm thấy trong một khu vườn của một người tại Hà Nội.
chau-cay-canh-co-hoa-van
Quan sát cận cảnh hơn.

Hình dáng cũng có thể là một vấn đề đáng quan tâm đến những chiếc chậu này. Có những người thích chậu cao, chậu thấp.

Về nguồn gốc thì có những chiếc chậu cây cảnh của Nhật, Trung Quốc thông thường được đánh giá cao hơn những chiếc chậu ở Việt Nam.

Chậu bonsai Nhật Bản
Chậu bonsai Nhật Bản

Cayhoa.com xin đưa ra một ví dụ cụ thể về trường hợp chậu cây cảnh đẹp được đánh giá bởi tay chơi chuyên nghiệp về chậu

chau-canh-nghe-thuat-nhat-ban
Ảnh: japanesebonsaipots.net

Họ đánh giá chậu cây này như sau: Đầu tiên là chậu này có một cái đế trông khá lạ. Thứ hai là cái men của chậu được đổ tách biệt khỏi thân rõ ràng. Kỹ thuật này được người làm gốm đánh giá là khó. Do đó chiếc chậu này được anh đánh giá cao.

Như vậy một số nét để đánh giá đồ gốm và chậu cảnh bằng gốm được cayhoa.com trình bày trong 2 bài. Hy vọng bạn sẽ có thêm thông tin trong lựa chọn chậu cây của mình.

Toàn cảnh triển lãm sinh vật cảnh Hà Nội 2016

Festival sinh vật cảnh Thủ đô Hà Nội là cuộc triển lãm sinh vật cảnh quy mô lớn với hàng chục nghìn cây cảnh, cây hoa, bonsai. Triển lãm bao gồm cây cảnh, chim cảnh, đá cảnh và các đồ thủ công mỹ nghệ như đồ gỗ, đồ gốm có chất lượng cao.

Tuy là cuộc triển lãm ở Hà Nội nhưng chúng tôi cho rằng nó là của toàn Miền Bắc: Những nhà vườn, nghệ nhân sinh vật cảnh từ khắp các tỉnh từ Thái Bình,  Ninh Bình, Nam Đinh…cho đến Quảng Bình. Thậm chí tôi còn thấy cả xe biển 71 (Bến Tre) có mặt ở triển lãm.

Chúng tôi đi 2 ngày vào ngày 30/4/2016 và ngày gần cuối bế mạc 8/5/2016. Mời quý vị xem những hình ảnh chúng tôi ghi lại được.


Triển lãm cũng là nơi để những người kinh doanh cây cảnh bán các sản phẩm của mình.  Tại đây quý vị có thể mua được những dụng cụ bonsai, dây sợi dây nhôm… cho đến cá Koi, dụng cụ làm vườn.

Ấn tượng của chúng tôi có lẽ là sự đa dạng và các loại cây cảnh đẳng cấp cao từ khắp Miền Bắc đổ về. Chúng tôi hy vọng những hình ảnh này sẽ đến với những quý vị ở trong Nam cũng như không có cơ hội tham quan triển lãm.

Phần 1: Nghệ thuật của gốm và chậu gốm

Trong loạt 2 bài viết chúng tôi sẽ khái quát về gốm và nghệ thuật của chậu gốm trồng cây (chậu cảnh). Chúng tôi cayhoa.com chỉ trình bày một cách sơ lược bởi vì chủ đề của gốm là một chủ đề rộng lớn có thể viết vài quyển sách đến hằng trăm trang nhưng chúng tôi cho rằng nó vượt quá tầm hiểu biết của tôi cũng như không phù hợp trong một trang web này.
Trong phần 1 chúng tôi sẽ trình bày sơ lược về gốm. Tiếp theo trong phần 2 chúng tôi sẽ trình bày về nghệ thuật trong chậu gốm để trồng cây hay nói bằng các từ khác là chậu cảnh, chậu gốm trồng cây, chậu hoa bằng gốm

1.Gốm là gì?

Đầu tiên chúng ta định nghĩa gốm để trả lời câu hỏi gốm là gì? Chúng ta thấy đồ gốm là những thứ hằng ngày quanh chúng ta, nó rất phổ biến và từ những cái cốc, chén, bát, đĩa … cho đến những thứ cao cấp hơn như bình, lọ trang trí…

Theo định nghĩa của trường Đại học Washington thì Gốm là hỗn hợp rắn vô cơ (inorganic) và phi kim loại (non metal) (Nguồn: Washington University)

Nếu bạn đã quên cayhoa.com xin nhắc lại kiến thức hóa lớp 9 :) như sau: Chất vô cơ được được là nước (H2O, CO2)… và phi kim loại là các chất như Carbon, Lưu huỳnh, phốt pho…

Từ ngàn xưa đến nay, Từ những nguyên liệu gốm này và bằng bàn tay và khối óc của các nghệ nhận gốm đã tạo ra những sản phẩm phục vụ cho con người(hay nói cách khác là tạo ra đồ gồm). Tùy mục đích sử dụng mà đồ gốm được phân loại như sau:

2. Khái quát về các loại đồ gốm

Gốm có thể được chia ra làm 2 loại phổ biến theo mục đích sử dụng đó là gốm trang trí và gốm gia dụng. Gốm trang trí có thể dùng những vật trang trí nhỏ để trang trí cho cây trồng và gốm gia dụng như những thứ sử dụng hằng này. Sự phát triển của công nghệ trên thế giới đã có những sáng tạo về gốm trên thế giới. Chúng ta hãy quan sát một số hình ảnh về gốm nghệ thuật trang trí hiện đại và gốm gia dụng.

Gốm trang trí:

Gốm trang trí đẹp
Gốm trang trí của lizariddle.com

Gốm gia dụng: Sử dụng trong gia đình như các loại đồ vật hằng ngày

sadec-gom
Ảnh đồ gốm gia dụng – Nguồn: Sadec District ( Công ty này do 2 người Pháp sáng lập làm nhiệm vụ thiết kế ra các sản phẩm. Trung tâm khá lớn tại quận 1 Sài gòn. Sadec District được quảng bá khá rầm rộ về các mặt hàng đồ gia dụng)

Việc phân loại theo mục đích sử dụng chỉ là tương đối bởi vì một sản phẩm có thể vừa trang trí vừa sử dụng như đồ vật hằng ngày. Về nguồn gốc các nơi sản xuất thì có thể chia ra thành 2 nơi tại Việt Nam: Tại Miền Nam thì các lò gốm ở Bình Dương và Đồng Nai.Tại Hà Nội là các đơn vị tại Bát Tràng, Chu Đậu (Hải Dương), Phù Lãng (Bắc Ninh).

3. Các tiêu chí để đánh giá đồ gốm

Bạn có thể tự  hỏi mình rằng tại sao đồ gốm này đẹp và đồ gốm kia không đẹp? Tất cả do cảm nhận của con người nhưng một số yếu tố do cayhoa.com đưa ra (theo quan điêm của chúng tôi) để đánh giá về đồ gốm nói chung và chậu cảnh bằng gồm nói riêng như sau:
a) Cấp độ nghệ Thuật của đồ gốm
Vấn đề để xác định được tính thẩm mỹ, nghệ thuật cấp cao hay cấp thấp sẽ dựa vào các nét hoa văn trên đồ gốm cũng như hình dáng nghệ thuật của đồ gốm. Nếu các nét vẽ hay đắp nổi mang tính cầu kỳ, tinh tế thì có thể đánh giá được cấp độ nghệ thuật của đồ gốm.
Trong những bức hình trên đều là gốm hiện đại nên có thể đánh giá được cấp độ nghệ thuật của đồ gốm.

Ở những tay chơi đồ gốm cổ thì sẽ còn hai yếu tố đánh giá đồ gốm nữa đó là:

b) Mức độ nguyên vẹn của đồ gốm

Đồ gốm thường hay bị sứt mẻ do dễ vỡ nên có thể dễ dàng quan sát bằng mắt thường. Một số trường hợp được phục chế lại. Ở cấp độ những đồ vật không quá đắt thì hiếm khi xảy ra việc bị phục chế lại.

c) Tuổi và men của đồ gốm

Chiếc bình gốm cổ.
Chiếc bình gốm cổ. Ảnh Thái Lộc

Mức độ tuổi của đồ gốm sẽ thể hiện ở ra ở màu men của đồ gốm cũng như các nét hoa văn trên đồ gốm. Đây có thể là yếu tố làm cho nhiều người say mê đồ gốm, cổ vật nói chung thích thú sưu tập.

Quý vị có thể xem video về nghệ nhân xứ Hàn làm đồ gồm:

 
Trong phần 2 cayhoa.com sẽ trình bày về nghệ thuật chậu cảnh bằng gốm.

Kinh nghiệm cải tạo sân vườn cũ

Nếu sân vườn hay khu vườn của bạn đã bị bỏ hoang như rừng rậm hoặc không chăm sóc thời gian dài bạn sẽ cần phải cải tạo lại. Hiện nay một số khách hàng của cayhoa.com khi về hưu thì bắt đầu nghĩ đến việc cải tạo khu vườn của mình – do chỉ có thời gian nghỉ hưu mới nghĩ đến cải tạo lại. Chúng tôi cho rằng thời gian về hưu là một thời gian tuyệt vời để chăm sóc khu vườn của mình!

Trong bài viết này cayhoa.com đề cập chủ yếu đến một khu vườn. Chúng tôi cũng cho rằng bạn có thể áp dụng vào một góc vườn nhỏ trước nhà hoặc thậm chí vài cái chậu cây cảnh đặt trên ban công của sân thượng chúng đã bị bạn bỏ quên trong một thời gian dài.

Hiện trạng: Sân vườn của bạn đang bị chậu hoa, cây cỏ,  đủ các loại cây mọc um tùm, ngoằn nghèo hoặc các loại cây đua nhau mọc như trong rừng rậm amazon? Hoặc nếu bạn ở thành phố có thể là cây cối um tùm, thậm chí cây sống cây chết…. Do vậy cần phải cải tạo sân vườn, góc trồng cây của bạn ngay lập tức.

Sân vườn của cayhoa.com để trưng bày cây
Sân vườn của cayhoa.com để trưng bày cây đang cải tạo. Cả một khu rừng giữa phố với đủ loại cỏ và chậu mọc ùm tùm như rừng rậm

Kinh nghiệm trong quá trình cải tạo sân vườn của cayhoa.com
Thực tế khi chúng tôi cayhoa.com cải tạo sân vườn của mình thì phải nó rằng cải tạo một sân vườn là vô cùng mất thời gian. Trước hết cải tạo sân vườn là dọn dẹp hết chỗ cây cối cũ và sửa chữa lại. Riêng dọn dẹp đã mất vài ngày. Sau đó khi dọn xong thì thiết kế lại trên máy tính mô phỏng sân vườn. Tiếp theo chúng tôi bố trí lại cây cối.

goc-vuon-cay-hoa-1
Góc vườn của cayhoa.com
goc-vuon-cay-hoa-2
Một góc vườn khác của cayhoa.com

Quá trình cải tạo một sân vườn phải tùy vào điều kiện, mong muốn và năng lực kinh tế và mong muốn của chủ nhà. Quý vị có thể sử dụng lại những cây hiện có trong nhà hoặc mua thêm những cây mới. Công sức để cải tạo một sân vườn hiện có hay nói cách khác dọn dẹp sân vườn sẽ mất nhiều thời gian và nhân lực nếu là khu vườn rộng.

Một số điểm lưu ý nhỏ đó là:

  • Quý vị có thể thuê các chuyên gia sân vườn để tư vấn và thiết kế cho quý vị: Do kinh nghiệm của họ có thể tốt hơn cho quý vị trong việc sử dụng các công trình lâu dài.
  • Có nhiều kiểu vườn khác nhau như thiết kế kiểu châu Âu, Việt Nam hay thiết kế theo công năng sử dụng: Sử dụng làm sân chơi, trồng hoa…. do đó quý vị cân nhắc trước khi bắt tay vào cải tạo khu vườn.
  • Cân nhắc sử dụng các loại vật liệu, đồ trang trí sân vườn như đèn, đá, chậu cho hài hòa với không gian.

Các ý tưởng cải tạo khu vườn:

Quý vị có thể tham khảo thêm một số hình ảnh trên internet chúng tôi sưu tầm được về các khu vườn.

cai-tao-san-vuon-1
Một bãi cỏ với cây cối bao quanh có thể là một ý tưởng trong thiết kế trước khi cải tạo sân vườn của bạn
cai-tao-san-vuon-2
Một vườn cây có bàn uống nước sẽ rất mát mẻ vào mùa hè cũng là một ý tưởng hay để cải tạo một góc vườn
cai-tao-san-vuon-3
Phong cách thiết kế vườn đơn giản và không cầu kỳ sử dụng các cây cau đẻ
cai-tao-san-vuon-4
Một góc vườn rộng với các ô cỏ kết hợp với đá và một khoảng không ở giữa.
cai-tao-san-vuon-5
Hồ cá và đá bao quanh góc vườn. Đây có thể là một ý tưởng tuyệt vời cho bạn nếu vườn của bạn có kích thước cỡ trung bình

Tóm lại điểm cơ bản khác nhau giữa làm một khu vườn mới đó là bạn được toàn quyền mua sắm những thứ mới tinh để trang trí một khu vườn đẹp cho nhà mình. Việc cải tạo một khu vườn cũ của bạn đó chính là việc bạn sử dụng những chậu hoa, chậu cây cũ như thế nào? cùng với mua sắm thêm các đồ trang trí sân vườn mới ra làm sao.

4 Bước cơ bản để cắt tỉa cây cảnh qua ví dụ thực tế

Nghệ nhân Adam Lavigne – một nghệ nhân cây cảnh nổi tiếng trên blog của mình đã chia sẻ một bài viết về cách cắt tỉa cây si (Tên thường gọi của cây trong bài viết này là Ficus Maximus, thuộc một thuộc họ hàng gần của cây Si (ficus microcarpa)). Tác giả Adam sẽ giới thiệu cách cắt tỉa một cây si chi tiết từ A-Z để biến thành một cây “hàng chợ” cho đến một phôi “xịn”.

Bài viết này được chúng tôi đánh giá là hay và cơ bản để giúp nhiều người bước đầu vào thế giới của cây cảnh nghệ thuật có những kỹ năng cơ bản về cắt tỉa cây cảnh, uốn cành để tạo hình tạo dáng. Bài viết được  chia làm 4 bước như sau: Xác định mặt trước sau, cắt tỉa cành, chọn chậu bonsai và cuối cùng là uốn cành.

cat-tia-sanh-si-1
Cây sẽ được xử lý, cắt tỉa tạo thành phôi đẹp

Để tạo cảm hứng trước khi cắt tỉa cho “nét”, tác giả uống một chai bia cho lấy cảm hứng :)
cat-tia-sanh-si-2

Lịch sử của cây sanh này có nguồn gốc từ Thành phố Vero Beach bang Florida. Cây này lấy từ vườn phôi chung của một nhóm chơi Bonsai ở bang Ohio. Tuy nhiên không ai lấy nó nên Adam đã mang về vườn phôi của mình để nuôi.

cat-tia-sanh-si-3

Bước 1: Adam xác định trước sau của cây

Xác định mặt trước của cây cũng là vấn đề khó. Adam có những nguyên tắc sau để xác định:
– Bề mặt chiều rộng của rễ cây: Bạn hãy tưởng tượng giống như hình chữ nhật thì bệ rễ của cây mặt nào có chiều dài lớn nhất sẽ là mặt trước.
– Với một cây hình dáng cổ thụ (Kiểu áo choàng, bụi) nhiều thân hoặc rễ cây dạng bụi như sanh, si thì xác định mặt trước của cây khó hơn bình thường. Cũng theo tác giả Adam thì phần rễ thân phình to nhất nên được chọn là phần ngọn để phát triển.

cat-tia-sanh-si-4
Mặt này được tác giả chọn là mặt chính

Bước 2: Các bước cắt tỉa cây si

– Cắt tỉa sơ bộ: Một cây bụi lùm xùm thì nên cắt tỉa sơ bộ để nhìn rõ hơn những ý tưởng sau này. Tác giả đã cắt tỉa cây si này qua loa để nhìn rõ hơn đường nét của thân cây.

cat-tia-sanh-si-5

cat-tia-sanh-si-6
Tác giả áng chừng chiều cao sau khi cắt
cat-tia-sanh-si-7
Đã cắt sơ bộ
cat-tia-sanh-si-8
Cành phía hậu cần cắt do quá thẳng

– Adam thấy một thân quá thẳng nên cắt bớt cho nó bớt thẳng. Một nguyên tắc trong nghệ thuật tạo hình cây cảnh đó là không để cành nào quá thẳng.

cat-tia-sanh-si-9
Tác giả dùng dùng cụ bonsai khá chuyên dụng là cạp để cắt

cat-tia-sanh-si-10

Cắt tỉa phần rễ: Cắt tỉa rễ là công việc thay đất và cắt tỉa bỏ bớt rễ đã quá lâu năm. Adam cắt đi một phần 2 bầu đất.

cat-tia-sanh-si-11 cat-tia-sanh-si-12 cat-tia-sanh-si-13 cat-tia-sanh-si-14

Bước 3: Chọn chậu cây bonsai

Tác giả sử dụng một chậu mica dày.
cat-tia-sanh-si-15

Bước 4: Uốn cành sử dụng dây

Tác giả sử dụng kỹ thuật uốn lượn cong đó là uốn lượn sóng các cành.

cat-tia-sanh-si-16
Cuốn dây vào cành
cat-tia-sanh-si-17
Cong cho nó lượn
cat-tia-sanh-si-18
Cuối cùng Adam được một phôi đẹp. Chai bia cũng đã hết.

Qua 4 bước của quá trình cắt tỉa, tạo dáng, thay đất và uốn cành ta thấy những bước cơ bản để bước vào thế giới của bonsai. Nhóm biên tập cayhoa.com cảm ơn tác giả adam đã có bài viết hay và có những hình ảnh chi tiết trong quá trình làm một rất phổ biến ở Việt Nam đó là cây sanh, si. Hy vọng qua bài viết này quý vị và đặc biệt là những người lần đầu bước vào thế giới bonsai sẽ có những kinh nghiệm cần thiết trong bước đầu học làm cây.

Chậu hoa nhỏ để trồng cây nhỏ!

chau-hoa-lon-2

Trang trí bằng chậu hoa nhỏ cho không gian nhà ở, nơi công sở là công việc khá thú vị và cũng khá phức tạp. Trang trí bằng cách sử dụng chậu nhỏ có những thuận lợi dễ kể như dễ di chuyển nhưng cũng có những hạn chế đó là cây có thể không được ra hoa đẹp bởi vì chậu nhỏ thông thường ít đất nên ít dinh dưỡng (trừ khi được chăm sóc chế độ đặc biệt) .
– Những chậu hoa nhỏ có thể sử dụng để bên những lối đi trong khu vường.
– Trang trí những góc nhỏ ở gần nhà bạn.
– Làm đẹp góc bàn.

Chúng ta hãy xem một số hình ảnh về chậu hoa nhỏ:

chau-hoa-co
Một chiếc chậu hoa cổ nhỏ bên nước ngoài khá ấn tượng. Nếu để ý kỹ chiếc lá đã bị gãy.
chau-hoa-dep
Một chậu hoa mix màu bởi Westergardens.com
chau-hoa-lon
Chậu cao khá đẹp
chau-hoa-lon-2
Tổng hợp những cây có tại Việt Nam: Thài lài, dương xỉ, bạch môn tiên…
chau-hoa-nho-trong-cay-hoa
Không gian sân vườn tại một nước Châu Âu.

chau-hoa-nho-1 chau-hoa-nho-2

Tip:

-Những điểm lưu ý khi sử dụng trang trí nhà, góc vườn hoặc lối đi trong sân vườn đó là cần kết hợp đa dạng các loại cây hoa.
– Sử dụng cây phát triển chậm.
– Sử dụng chậu đẹp.

Các loại cây tránh trồng trong chậu hoa nhỏ

Loài cây không phù hợp trồng chậu hoa nhỏ là loài cây có chiều cao tăng nhanh hơn 50cm mỗi năm . Bởi vì chậu hoa nhỏ có thể hạn chế kích thước của cây. Do rễ của cây sẽ phải đấu tranh để phát triển trong khu vực có ít đất nhỏ nhoi của chậu hoa. Điều này dẩn tới làm cho cây có hình dáng mảnh khảnh. Một cây có thể chịu được một cắt tỉa “đau” vẫn được trồng trong chậu nhỏ như hoa hồng – bởi vì kích thước của nó có thể được kiểm soát.
Loại cây nào dùng để trồng chậu hoa nhỏ?
Chọn một cây  phát triển chậm hoặc trung bình và có thể được cắt tỉa mạnh để kiểm soát kích thước của nó. Chiều cao của cây phát triển mỗi năm dưới 20cm trở xuốngđược coi là phát triển chậm và phù hợp trong chậu hoa nhỏ. Theo cayhoa.com một số loại nội thất đều phát triển chậm.

Làm thế nào để chăm sóc cho cây hoa của bạn?

Bởi vì không gian đất hạn chế, một cây trong một chậu hoa  nhỏ sẽ khô nhanh hơn so với một cây trồng trong đất. Vì vậy, một cây trong chậu cần tưới nước thường xuyên và cùng với một chế độ dinh dưỡng cân bằng sử dụng phân bón nhả chậm.

Hiện tại cayhoa.com cũng bán một số chậu hoa nhỏ và lớn đẹp. Quý vị quan tâm có thể ghé thăm chúng tôi tại http://luxbonsai.com/support

chậu hoa đẹp tại Hà Nội
Chậu hoa đẹp
Cây thài lài với chậu cao cấp rất phù hợp cho cửa sổ căn hộ chung cư hoặc bàn cafe
Cây thài lài với chậu cao cấp rất phù hợp cho cửa sổ căn hộ chung cư hoặc bàn cafe

Cách làm sân vườn hoặc vườn rau kiểu nổi trên mặt đất.

Vườn rau hay vườn nổi trên mặt đất là kiểu vườn sử dụng các vật dụng để tạo các luống nổi trên mặt đất. Chúng ta hãy xem một hình ảnh trước để dễ dàng hình dung ra vườn rau nổi trên mặt đất:

vuon-rau-noi-mat-dat-2
Sử dụng hộp gõ không đáy và đổ đất vào tạo nên các luống nổi trên vườn.

Sở dĩ chúng tôi nói vườn rau nổi trên mặt đất có thể sử dụng  “vật dụng” vì bạn có thể sử dụng không chỉ gỗ mà còn gạch, đá để tạo thành các luống nổi trên mặt đất sẽ giúp cho một kiểu sân vườn này đơn giản hơn.

vuon-rau-noi-mat-dat-su-dung-da
Sử dụng đá để tạo thành các luống cho vườn rau nổi

Cũng phải nói thêm, nổi ở đây là nổi trên mặt đất chứ không phải mặt nước. Một số trường hợp do thiếu diện tích trồng cây cảnh đã trồng cây bằng cách thả nổi các hộp xốp nổi trên mặt ao, hồ mà thật đáng tiếc chúng tôi không còn lưu giữ hình ảnh.

Chúng ta hãy nghiên cứu xem vườn rau kiểu của bên Mỹ do GHD.com giữ bản quyền:

vuon-rau-noi-tru
Chúng ta thấy hình ảnh sử dụng cột hình kim tự tháp bằng thép. Chúng tôi thấy bên Mỹ sử dụng khá nhiều kiểu này trông nó rất nghệ thuật và ấn tượng. Sử dụng khung kim tự tháp này có thể giúp cây cà chua, dựa chuột leo lên và tạo thành một mỏm cây xanh mướt trông khá thú vị.
vuon-rau-noi-mat-dat-hop-trong-cay
Hộp gỗ (không đáy) để đặt vào nơi mong muốn. Tại Hà nội chúng tôi cũng thấy một số đơn vị thiết kế sân vườn rau trên sân thượng kiểu này.
vuon-rau-noi-mat-dat
Sử dụng kim tự tham bằng gỗ cho đơn giản hơn thép

Qua những hình ảnh trên bạn có thể đưa ra những cải tiến cho phù hợp. Tại Việt Nam theo chúng tôi thì áp dụng mô hình này khá ít do chi phí đầu tư cũng hơi cao. Bạn có thể áp dụng để tạo một số vườn rau và vườn hoa cho riêng mình.

Ưu điểm: Để áp dụng ở Việt Nam có lẽ hiếm hoặc đã được cải tiến hoặc một số vườn rau trên sân thượng có thể sử dụng kiểu này.
Ở nông thôn, ngoại thành có lẽ hiếm trường hợp áp dụng vì khá tốn chi phí.
Nhược điểm: Không có tính thẩm mỹ cao (Quan điểm của chúng tôi). Bởi vì ít có tính thẩm mỹ nên phù hợp nhất là để trồng rau và cũng phù hợp nhất trồng rau ở thành phố nơi cần gọn gàng hơn là ở ngoại thành, nông thôn nơi diện tích đất không quá thiếu.

Phần 2: Khám phá cây cảnh nghệ thuật Philippine

Trong phần 1 của khám phá nghệ thuật cây cảnh của Philippine chúng ta đã tìm hiểu cuộc triễn lãm cây cảnh nghệ thuật toàn quốc của Philippine. Tuy nhiên cuộc triển lãm vẫn còn chưa kết thúc đó là các sự kiện bên lề triển lãm như thuyết trình, trình diễn tạo thế cây… của các nghệ nhân khắp thế giới.

trien-lam-cay-canh-rung-bonsai-1
Valavanis đang thuyết trình về thế rừng cây. Tác giả trình bày những kiến thức cơ bản về thế này

Nghệ nhân Valavanis được mời trình diễn tạo thế rừng cây .Tác giả rất may mắn khi có sẵn các tệp Powerpoint trước đó về thế rừng cây này và mất vài giờ chuẩn bị trước khi biểu diễn

trien-lam-cay-canh-rung-bonsai-2
Nghệ nhân Valavanis đang cắt rễ và tỉa cành và sắp xếp bố cục cây để tạo ra thế. Trong hình là các cây hoa nhài
trien-lam-cay-canh-rung-bonsai-3
Tác phẩm biểu diễn hoàn thành. Chúng ta thấy thế rừng cây của Valavanis bố cục như sau: Sử dụng một ang hình thoi, các cây lớn được đặt ở giữa, các cây nhỏ hơn được bố trí xung quanh .

Để có cuộc trình diễn và thuyết trình thành công đã được hỗ trợ rất tốt bởi Hội Cây cảnh Philippine chuẩn bị.

Chuyến đi thăm vườn cây cảnh tại Phiplippine

Đầu tiên Valavanis đến thăm viện bảo tàng nghệ thuật thập cẩm của Tony Gedang – một nhà sản xuất phim nổi tiếng sưu tập đủ mọi thứ trên đời. Anh sưu tập từ những tượng bên châu Phi, đá cảnh của Nhật Bản, Trung quốc, chậu cảnh xưa và cổ ở Ai Cập… và không thể thiếu cây cảnh bonsai khắp nơi trên thế giới. Thậm chí anh Tony còn sưu tập những thứ phong thủy, tôn giáo (giống như những món để tế lễ ở Việt Nam).

trien-lam-cay-canh-tham-tony-1
Đến thăm vườn của Tony
trien-lam-cay-canh-tham-tony-2
Người phụ nữ ra đón tiếp Valavanis
trien-lam-cay-canh-tham-tony-3
Một cây bonsai của Tony
trien-lam-cay-canh-tham-tony-4
Nghệ sĩ Tony
trien-lam-cay-canh-tham-tony-5
Các món đồ sưu tập của Tony đủ thứ trên đời

Kết thúc triển lãm

Cuộc triễn lãm cũng đã đến phần kết thúc với những nghệ sĩ biểu diễn rất nhiều màu và phong cách khác nhau.

trien-lam-cay-canh-ket-thuc-1
Các nghệ sĩ với trang phục đầy màu sắc
trien-lam-cay-canh-ket-thuc-2
Các nhà tổ chức, quan khách, giám khảo chụp ảnh lưu niệm tại triển lãm.

Như vậy qua triển lãm ta thấy được đẳng cấp, trình độ của nền cây cảnh nghệ thuật Philippine rất cao. Hy vọng qua bài giới thiệu sẽ giúp chúng ta quan sát nước trong khối để học hỏi và tiếp thu cho nền cây cảnh Việt Nam.